Czechy. Kraj bliski i daleki zarazem. Choć każdy kojarzy krecika i piwo i hospody, mało kto wie coś więcej o historii Czech. A Czechy to nie tylko Praska Wiosna czy Układ Monachijski, ale też ruch husycki czy bitwa pod Białą Górą. J.Medek w książce „Doby den” wyjaśnia i przybliża różne zawiłości czeskiej historii, a robi to w sposób nieencyklopedyczny a zarazem konkretny.
Konstrukcja książki opiera się na liście stereotypów, jakie
dotyczą Czechów – że są ateistami, konformistami, nie lubili walczyć. Medek
pokazuje Czechów od mniej stereotypowej strony, przytacza fakty historyczne,
które warto znać, bo historia Polski i Czech nie raz się zazębiała.
Książkę przeczytałam zachęcona poleceniem M. Szczygła,
autora znakomitego cyklu reportaży o Czechach „Gottland”. Styl Medka różni się
co prawda od stylu Szczygła, ale „Dobry den” również czyta się z
zainteresowaniem.
Medek wspomina w swojej książce, że Czesi na dobrą sprawę wciąż
nie rozliczyli się z epoką komunizmu i jest to wciąż odczuwalne. Trudną atmosferę z
tamtych lat dobrze oddaje książka V.Havla „Skrzeciuchy”. Skrzeciuchy to ludzie,
ale tacy jacyś dziwni; nawzajem na siebie donoszą, nie mają do siebie do
zaufania, jeśli czegoś potrzebują, to zwykle załatwiają to przez telefon, a przy
rozdziale stanowisk kompetencje się w ogóle nie liczą, tylko że ktoś kogoś zna.
Choć książka ma duże ilustracje, myślę że nie do końca będzie zrozumiała dla współczesnych dzieci, które zwykle nie wiedzą, jak wyglądało życie w czasach PRL w tzw. demoludach (może za wyjątkiem historio o śmieceniu w lesie i o telefonie, czyli o tym, co by było, gdyby nagle telefon został zabrany/odcięty).
Krótkie historyjki czyta się dobrze, Havel bardzo trafnie opisał modelowego
człowieka (czyli Skrzeciucha), którego stworzył system. Ton historyjek jest
lekki i żartobliwy, jednak jak się można domyślać, konsekwencje istnienia
Skrzeciuchów w przestrzeli społecznej były znaczące, a skutki widać nawet dziś.
Dobry den
J.Medek
Mando 2025
Skrzeciuchy
V.Havel, R.Bączkowski
Stara Szkoła 2020
wiek: 12+
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz